PGN's uitgelegd: welke data reist over je netwerk
Een PGN is een Parameter Group Number: het nummer van een soort bericht op je NMEA 2000-netwerk. Positie is 129025, diepte is 128267, wind is 130306. Elk apparaat zendt de PGN's die het kent en negeert de rest, en dat verklaart waarom data die wel op de bus staat toch niet op je scherm verschijnt.
Waar deze lijst voor is
Op een NMEA 2000-netwerk roept niemand iets naar een specifiek apparaat. Elk apparaat zet zijn gegevens op de bus met een nummer eromheen dat vertelt wat het is, en alle andere apparaten mogen zelf beslissen of ze er iets mee doen. Dat nummer is het PGN.
Die opzet verklaart het grootste deel van de verwarring rond NMEA 2000. Een sensor kan perfect werken en netjes zenden, terwijl je plotter niets laat zien, simpelweg omdat die het betreffende PGN niet ondersteunt. Deze pagina geeft je de PGN's die je op een recreatieboot echt tegenkomt, zodat je bij zo'n probleem weet waar je moet kijken.
De PGN's die je op een recreatieboot tegenkomt
Positie, koers en tijd
| PGN | Wat het bevat | Komt van |
|---|---|---|
| 126992 | Systeemtijd | GPS |
| 129025 | Positie, snelle update | GPS |
| 129026 | Koers over de grond en snelheid over de grond | GPS |
| 129029 | Uitgebreide GNSS-positiedata | GPS |
| 129033 | Tijd en datum | GPS |
| 127250 | Kompaskoers | Fluxgate of satellietkompas |
| 127251 | Draaisnelheid | Kompas of autopiloot |
| 127257 | Stand van het schip, dus rol en stamp | Kompas met sensoren |
| 127258 | Magnetische variatie | GPS of kompas |
Water, wind en weer
| PGN | Wat het bevat | Komt van |
|---|---|---|
| 128259 | Snelheid door het water | Log of speedwiel |
| 128267 | Waterdiepte, met offset van de gever | Dieptemeter |
| 128275 | Afstandsteller, dus log en dagteller | Log |
| 130306 | Winddata, snelheid en hoek | Windmeter |
| 130310 | Omgevingsparameters, ouder bericht | Diverse sensoren |
| 130312 | Temperatuur, met een bron zoals water of buiten | Temperatuursensor |
| 130313 | Luchtvochtigheid | Weersensor |
| 130314 | Werkelijke druk, dus barometer | Weersensor |
| 130316 | Temperatuur met ruimer bereik | Nieuwere sensoren |
Motor, tanks en elektra
| PGN | Wat het bevat | Komt van |
|---|---|---|
| 127488 | Motorparameters, snelle update met toerental | Motorinterface |
| 127489 | Motorparameters, dynamisch: druk, temperatuur, uren | Motorinterface |
| 127493 | Status van de transmissie | Motorinterface |
| 127505 | Vloeistofniveau, dus brandstof, water en vuilwater | Tanksensor |
| 127506 | Uitgebreide DC-status, zoals laadtoestand | Accumonitor |
| 127508 | Accustatus, spanning en stroom | Accumonitor of shunt |
| 127245 | Roerstand | Roerstandgever |
Navigatie, routes en AIS
| PGN | Wat het bevat | Komt van |
|---|---|---|
| 129283 | Dwarsscheepse afwijking van de route | Plotter |
| 129284 | Navigatiedata naar het actieve waypoint | Plotter |
| 129285 | Route- en waypointinformatie | Plotter |
| 129038 | AIS-positiebericht van een Class A-schip | AIS |
| 129039 | AIS-positiebericht van een Class B-schip | AIS |
| 129040 | Uitgebreid AIS Class B-positiebericht | AIS |
| 129794 | Statische scheepsdata, zoals naam en afmetingen | AIS |
| 129809 | Statische Class B-data, deel A | AIS |
| 129810 | Statische Class B-data, deel B | AIS |
Berichten van het netwerk zelf
| PGN | Wat het bevat | Waarom het nuttig is |
|---|---|---|
| 126993 | Heartbeat, een levensteken | Zo weten apparaten dat een bron nog bestaat |
| 126996 | Productinformatie: model, versie, serienummer | Dit vult je device list |
| 126998 | Configuratiegegevens, zoals een eigen naam | Handig bij meerdere gelijke sensoren |
| 60928 | Adres-aanvraag bij het opstarten | Hiermee kiest een apparaat zijn adres |
Hoe je de lijst leest
Er zitten drie dingen in deze tabellen die je moet zien.
Er zijn snelle en langzame varianten. Positie zit in 129025 als korte, frequente update en in 129029 als volledig bericht met veel meer velden. De plotter gebruikt de snelle voor het bootje op de kaart en de volledige voor de details. Ondersteunt een apparaat alleen de langzame, dan beweegt je positie schokkerig.
Eén PGN kan meerdere bronnen hebben. Temperatuur zit in 130312, met in het bericht een veld dat aangeeft welke temperatuur het is. Twee sensoren kunnen dus hetzelfde PGN zenden voor iets heel anders. Dat is de reden dat je in een plotter soms moet kiezen welke bron je waar wilt zien.
Oud en nieuw bestaan naast elkaar. 130310 is een ouder bericht dat later is opgevolgd door specifiekere berichten. Sensoren van verschillende generaties zenden verschillende varianten, en een plotter die alleen de nieuwe kent, ziet een oude sensor niet.
Waarom je merk een PGN soms gewoon negeert
Dit is het punt waar de meeste installaties op stuklopen, en het is zelden een defect.
Het PGN wordt niet ondersteund
Elke fabrikant publiceert per apparaat een lijst met PGN's die het zendt en die het ontvangt. Staat jouw PGN niet in de ontvangstlijst van je plotter, dan gebeurt er niets. Dit is de eerste plek om te kijken als een sensor wel in de device list staat maar geen data laat zien.
Het is een merkeigen bericht
Naast de standaard PGN's bestaat er een reeks voor eigen berichten van fabrikanten. Daar zit soms functionaliteit in die je nergens anders krijgt, en die per definitie niet werkt met apparatuur van een ander merk. Twee merken kunnen dus allebei volgens de norm werken en toch niet alles van elkaar begrijpen.
De bron is niet gekozen
Zenden twee apparaten hetzelfde PGN, dan moet je plotter kiezen. Vaak staat die keuze in een menu met een naam als databronnen of source selection. Kiest hij de verkeerde, dan zie je data die er wel is maar van de andere sensor komt. Dat is een instelling, geen storing.
Het bericht is er wel maar het veld is leeg
Een PGN heeft vaste velden en een zender mag velden ongebruikt laten. Een sensor kan dus netjes 130306 zenden met alleen de schijnbare wind erin en de ware wind leeg, omdat hij daar de snelheid over het water voor nodig heeft en die niet krijgt.
Let op: ware wind, VMG en veel andere afgeleide waarden worden berekend uit meerdere PGN's. Ontbreekt er één ingrediënt, bijvoorbeeld snelheid door het water, dan blijft de uitkomst leeg terwijl alle sensoren afzonderlijk in orde zijn.
Uitzonderingen en aandachtspunten
- Vertaling naar NMEA 0183 is niet volledig. Zet je een converter in de lijn, dan gaan er PGN's verloren waarvoor geen 0183-equivalent bestaat. Hoe die twee talen zich verhouden staat in het verschil tussen NMEA 0183 en NMEA 2000.
- Een gateway filtert soms. Niet elke wifi-gateway geeft alles door aan je app. Wil je specifieke data op je telefoon, controleer dan of de gateway die PGN's meeneemt. Zie NMEA 2000 naar wifi.
- Meer PGN's betekent meer belasting. De bus heeft een eindige capaciteit. Veel snelle berichten van veel apparaten kunnen elkaar in de weg gaan zitten, met vertraging als gevolg.
- Adressen zijn niet vast. Apparaten kiezen bij het opstarten een adres. Het PGN blijft hetzelfde, maar de afzender kan van adres wisselen. Kijk dus naar het apparaat en niet naar het adresnummer.
Bronnen en wat je nu kunt doen
De betrouwbare bron per apparaat is de installatiehandleiding van de fabrikant, waar de lijst met ondersteunde PGN's in staat, meestal gesplitst in zenden en ontvangen. De nummers en hun betekenis komen uit de NMEA 2000-norm zelf, die door de NMEA wordt beheerd en tegen betaling verkrijgbaar is. Voor dagelijks gebruik zijn die twee handleidingen genoeg.
Loopt er iets niet, doe dan dit: zoek in de handleiding van de zender op welk PGN de data verstuurt, en zoek daarna in de handleiding van de ontvanger of dat PGN in de ontvangstlijst staat. In negen van de tien gevallen heb je je antwoord daarmee gevonden, zonder een kabel aan te raken.
Wil je eerst zien wat er echt aan je netwerk hangt, gebruik dan je boordnetwerk in kaart brengen. Staat een apparaat helemaal niet in de lijst, dan is dat een ander probleem en pak je apparaat niet in de device list.
Veelgestelde vragen
Wat betekent PGN in NMEA 2000?
PGN staat voor Parameter Group Number. Het is het nummer dat aangeeft wat voor soort bericht er langskomt en welke velden erin zitten. Een ontvanger kijkt naar het PGN-nummer om te weten of het bericht voor hem interessant is.
Waarom ziet mijn plotter data die wel op de bus staat niet?
Omdat een apparaat alleen de PGN's verwerkt die het kent en ondersteunt. Staat een PGN niet in de lijst van je plotter, dan gaat het bericht langs zonder dat er iets gebeurt. Dat is geen storing maar een ontbrekende ondersteuning.
Kan ik zelf zien welke PGN's over mijn netwerk gaan?
Ja, met een gateway en meeleessoftware, of met de diagnosefunctie die sommige plotters hebben. Je ziet dan per apparaat welke berichten het uitzendt, wat de snelste manier is om te bepalen of iets zendt of ontvangt.
Wat is het verschil tussen een PGN en een sentence?
Een PGN hoort bij NMEA 2000 en is een genummerd binair bericht. Een sentence hoort bij het oudere NMEA 0183 en is een regel leesbare tekst die met een dollarteken begint. Ze doen hetzelfde werk in twee verschillende talen.
Zijn PGN-nummers hetzelfde bij elk merk?
De standaard PGN's zijn merkonafhankelijk en dat is het hele punt van de norm. Daarnaast heeft vrijwel elke fabrikant eigen berichten in een aparte reeks, en die zijn alleen bruikbaar tussen apparaten van dat merk.